czwartek, 3 marca 2016

Janusz Groszkowski

Ur.21 marca 1898 w Warszawie,zm.3 sierpnia 1984 w Warszawie naukowiec zajmujący się elektroniką i radiotechniką,kandydat do nagrody Nobla,inżynier,prezes Polskiej Akademii Nauk,polityk,poseł na Sejm,przewodniczący Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu i zastępca przewodniczącego Rady Państwa.
Życiorys
Janusz Groszkowski urodził się 21 marca 1898 r.w Warszawie jako syn Teodora(1863–1930) i Marii z d.Lewkowicz(1887–1906).Już w wieku 8 lat został osierocony przez matkę,która spłonęła w pożarze.Kolejnym wstrząsem w jego młodości był wybuch I wojny światowej tuż przed ukończeniem przez niego gimnazjum.Gdy w 1915 r.otworzono Politechnikę Warszawską,Groszkowski został jednym z pierwszych studentów tej uczelni,początkowo na Wydziale Mechanicznym,a później na Wydziale Elektrotechnicznym.6 lutego 1919 roku został zastępcą dowódcy Batalionu Radiotelegraficznego w Warszawie ośrodka kadrowego, przygotowującego specjalistów dla liniowych jednostek radiotelegraficznych.Był uczestnikiem i zarazem wykładowcą wielu przedmiotów na pierwszym kursie Szkoły Oficerów Wojsk Radiotelegraficznych,zorganizowanym 29 kwietnia 1919 roku.Wraz z inżynierem Janem Machcewiczem opracował w roku 1919 podstawowy skrypt dla radiotelegrafistów.Ukończył Politechnikę Warszawską(1919 r.) i Oficerską Szkołę Łączności w Paryżu(1922 r.)Już w 1929 r.otrzymał tytuł prof.nadzwyczajnego,a 1935 r.prof.zwyczajnego nauk technicznych.Od 1952 r.był członkiem rzeczywistym PAN;w latach 1955–1980 członek Prezydium,1957–1962 wiceprezes,a w latach 1962–1971 prezes PAN.W latach 1923–1939 pracownik naukowo-dydaktyczny Politechniki Warszawskiej,w latach 1929–1939 dyrektor Instytutu Radiotechnicznego(od 1933 r.pod nazwą Państwowy Instytut Telekomunikacyjny)w Warszawie.W okresie sowieckiej okupacji Lwowa nadal prowadził działalność naukową.W sierpniu 1940 r.był gościem Wszechzwiązkowego Komitetu ds.Nauki ZSRR w Moskwie.W latach 1940–1941 pracował w Instytucie Politechnicznym we Lwowie.Jako żołnierz AK w latach 1941–1944 był doradcą naukowo-technicznym ds.łączności Delegatury Rządu na Kraj.W latach 1945–1946 pracował w Politechnice Łódzkiej,jednocześnie ponownie od 1945 r.dyrektor Państwowego Instytutu Telekomunikacji(do 1951 r.)Od 1946 r.powrócił do pracy w Politechnice Warszawskiej(do 1968 r.)W latach 1953–1963 był także związany z Instytutem Podstawowych Problemów Techniki PAN(był jednym z organizatorów tej placówki).W 1968 r.przeszedł na emeryturę.W latach 1968–1971 wiceprzewodniczący,a w latach 1971–1976 przewodniczący Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu.W latach 1972–1976 bezpartyjny poseł na Sejm PRL VI kadencji i zastępca przewodniczącego Rady Państwa.W latach 1974–1979 członek Rady Naczelnej ZBoWiD.W lutym 1976 r.zrezygnował z kierowania Frontem Jedności Narodu i złożył mandat poselski,w proteście wobec zmian w konstytucji,ustanawiających wiodącą rolę PZPR i sojusz z ZSRR.W 1922 roku Janusz Groszkowski zawarł związek małżeński z Marią Komicz,a 4 lata później przyszła na świat ich jedyna córka Krystyna(dr ginekologii Polskiego Instytutu Onkologicznego im.Marii Skłodowskiej-Curie).Spoczywa na Cmentarzu Powązkowskim,kw.100-II-12/13.
Dorobek naukowy
Od 1929 r.był(najmłodszym)profesorem Politechniki Warszawskiej,uczonym o światowej sławie,o wszechstronnych zainteresowaniach zarówno ogólnotechnicznych,humanistycznych oraz przyrodniczych(fizyka,chemia).Przede wszystkim był znakomitym radioelektrykiem i elektronikiem.Wydał drukiem około 300 prac naukowych i popularyzatorskich.W wielu późniejszych pracach innych uczonych o światowej sławie były wykorzystywane jego wzory i obliczenia.Groszkowski jest zaliczany również do pionierów w dziedzinie układów radiotechnicznych.Wniósł niemały wkład w opracowanie zasad działania i konstrukcji radaru.Napisał kilka prac z dziedziny wytwarzania i stabilizacji drgań elektrycznych oraz technologii wysokiej próżni oraz lamp elektronowych.Jest twórcą metody analizy drgań elektrycznych nieliniowych(znanych jako metoda harmonicznych Groszkowskiego).Opracował oryginalną interpretację zmian indukcyjności w zależności od temperatury.To właśnie m.in.dzięki energii i poparciu Groszkowskiego doszło do zwołania w lutym 1930 r.pierwszego zjazdu krótkofalowców polskich w Warszawie i powołania Polskiego Związku Krótkofalowców,gdzie został wybrany pierwszym jego prezesem(choć nie był licencjonowanym krótkofalowcem).Później był także pierwszym honorowym członkiem Związku i nosicielem Odznaki Honorowej PZK nr 001.Podczas II wojny światowej opracował dla łączności Armii Krajowej proste nadajniki stabilizowane kwarcem oraz podjął uwieńczone sukcesem prace nad rozszyfrowaniem systemu sterowania latających bomb V1 i rakiet V2 przechwyconych przez AK,co umożliwiło prowadzenie skutecznej obrony przed atakami V-1 na Londyn.
Doktoraty honoris causa

  • Doktor honoris causa Politechniki Warszawskiej(1962 r.)
  • Doktor honoris causa Politechniki Łódzkiej(1964 r.)
  • Doktor honoris causa Politechniki Gdańskiej(1975 r.)

Członkostwo w Akademiach Nauk i Stowarzyszeniach

  • członek Akademii Nauk Czechosłowacji(1965 r.)
  • członek Akademii Nauk Węgier(1965 r.)
  • członek Akademii Nauk ZSRR(1965 r.)
  • członek Akademii Nauk Rumunii(1966 r.)
  • członek Akademii Nauk Bułgarii(1966 r.)
  • członek Akademii Nauk Kuby(1971 r.)
  • członek honorowy Stowarzyszenia Elektryków Polskich(1957 r.)
  • członek honorowy Stowarzyszenia Elektryków Francuskich(1967 r.)
  • członek honorowy Stowarzyszenia Elektryków Amerykańskich(1971 r.)

Odznaczenia i wyróżnienia

  • Krzyż Złoty Orderu Wojennego Virtuti Militari
  • Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski dwukrotnie(1954 r.)
  • Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski
  • Order Budowniczych Polski Ludowej
  • Order Sztandaru Pracy I klasy
  • Krzyż Niepodległości
  • Złoty Krzyż Zasługi
  • Złoty Medal"Za Zasługi dla Obronności Kraju"
  • Srebrny Medal"Za Zasługi dla Obronności Kraju"
  • Medal 30-lecia Zwycięstwa w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945(ZSRR)
  • Nagroda Państwowa I stopnia trzykrotnie(1951,1955,1968)
  • Specjalna Nagroda Państwowa(1979 r.)

Ważniejsze publikacje książkowe

  • "Lampy katodowe oraz ich zastosowanie w radiotechnice"(1925 r.)
  • "Zmiany częstotliwości a zawartość harmonicznych w układach oscylacyjnych"(1932 r.)
  • "O cieplnym współczynniku indukcyjności cewek"(1935 r.)
  • "Generacja i stabilizacja częstotliwość"(1947 r.)
  • "Technika wysokiej próżni"(1972 r.)

Upamiętnienie

  • Nazwisko Janusza Groszkowskiego zostało umieszczone na pomniku poświęconemu akcji V1 i V2 odsłoniętym w 1991 r.przed gmachem Wydziału Elektroniki i Technik Informacyjnych Politechniki Warszawskiej
  • Zespół Szkół Elektrycznych w Białymstoku nosi imię profesora Janusza Groszkowskiego
  • W 1997 roku imię prof.Janusza Groszkowskiego nadano Wojskowemu Instytutowi Łączności w Zegrzu Południowym

wtorek, 1 marca 2016

Karol Bunsch

Ur.22 lutego 1898 w Krakowie,zm.24 listopada 1987 tamże polski pisarz historyczny,tłumacz literatury niemieckiej i angielskiej.Jego głównym osiągnięciem literackim był wielotomowy cykl powieściowy z czasów piastowskich znany jako"Powieści piastowskie",cieszący się popularnością już od wydania pierwszej książki("Dzikowy skarb",1945 r.)Opublikował ponadto trylogię o Aleksandrze Wielkim i powieści rozgrywające się w czasach Jagiellonów oraz nowele.Syn rzeźbiarza Alojzego Bunscha i młodszy brat malarza Adama Bunscha.
Życiorys
Urodził się w Krakowie,jego ojcem był rzeźbiarz i profesor Państwowej Szkoły Przemysłowej Alojzy Bunsch,matka,Maria Aleksandra z d.Sadłowska pochodziła ze znanej rodziny lwowskich architektów.Zainteresowania historyczne i archeologiczne ojca,który działał również w Towarzystwie Miłośników Historii i Zabytków Krakowa oraz postać przyjaciela domu,wybitnego archiwisty i historyka Adama Chmiela,miały wpływ na kształtowanie się osobowości przyszłego pisarza.Uczęszczał do Gimnazjum św.Anny w Krakowie(ob.I Liceum Ogólnokształcące im.B.Nowodworskiego).Jeszcze przed maturą,mając 17 lat,zaciągnął się w roku 1915 do Legionów Polskich,ukrywając przed komisją rekrutacyjną zbyt młody wiek.Jako żołnierz IV Pułku Piechoty III Brygady Legionów przeszedł chrzest bojowy pod Jastkowem.Z powodu choroby i śmierci ojca musiał wystąpić z wojska,wkrótce jednak znalazł się w armii austriackiej,ukończył w r.1916 szkołę oficerską i trafił na front.Był ranny podczas walk w Karpatach.Po odzyskaniu niepodległości w roku 1918 wstąpił powtórnie do odtworzonego IV Pułku Piechoty Legionów Wojska Polskiego.Walczył aż do listopada roku 1920 biorąc udział w wojnie polsko-ukraińskiej(1918-1919)oraz polsko-bolszewickiej,był ponownie ranny.Służbę w armii zakończył w stopniu porucznika.Został odznaczony Krzyżem Walecznych i Medalem Niepodległości.Mimo wojny kontynuował edukację,po zdaniu matury w roku 1916 podjął studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim,które ostatecznie ukończył w roku 1920.Dodatkowo studiował jeszcze filozofię i rolnictwo,ale kierunków tych nie skończył.W r.1922 uzyskał tytuł doktora praw.Pracę rozpoczął w r.1921 jako aplikant,a po egzaminie był sędzią w Oświęcimiu w latach 1924-1926,zatrudnił się także w kancelarii notarialnej w Skalbmierzu(1926-1927).Po ślubie w r.1925 z Zofią Redych,również córką prawnika,wrócił do Krakowa w roku 1926 i po odbyciu aplikacji założył w r.1928 własną kancelarię adwokacką.W roku 1932 powierzono mu funkcję prawnika miejskiego(syndyka)Krakowa,którym był do wybuchu wojny.Ponownie sprawował ją w latach 1945-1950.Oprócz kariery prawniczej wiele uwagi poświęcał zajęciom sportowym,uprawiał gimnastykę wyczynową,był wielokrotnym zwycięzcą zawodów strzeleckich w Bractwie Kurkowym,w KS Wawel i TG"Sokół".Pełnił m.in.od r.1934 funkcję ostatniego przed II wojną światową prezesa Towarzystwa Gimnastycznego"Sokół"w Krakowie.Uprawiał turystykę i narciarstwo,był zamiłowanym wędkarzem,ale przede wszystkim myśliwym,bardzo aktywnie udzielał się w krakowskim Towarzystwie Łowieckim.Miał pasje kolekcjonerskie,interesował się numizmatyką i zbierał białą broń.W roku 1939 został zmobilizowany i uczestniczył w kampanii wrześniowej.Podczas okupacji niemieckiej utrzymywał się zachowując nadal stanowisko radcy prawnego w krakowskim magistracie.Należał do ZWZ,a następnie do AK.Na przełomie lat 1941-1942 zaczęły powstawać pierwsze szkice powieści,która miała obrazować początki formowania się polskiej państwowości.Zaraz po wojnie zadebiutował powieścią Dzikowy skarb(1945 r.)wkrótce potem ukazały się następne książki opowiadające o kluczowych wydarzeniach w początkach państwa polskiego:Ojciec i syn(1946 r.)Imiennik Śladem pradziada(1949 r.)oraz Imiennik Miecz i pastorał(1949 r.)W ten sposób rozpoczął pracę nad cyklem Powieści piastowskich,który rozbudowywał i uzupełniał aż do roku 1984.Kontynuował w nich tradycję polskiej powieści historycznej wywodzącą się od J.I.Kraszewskiego,jednak prosty,niezbyt archaizowany język,wartka akcja i wyraziste,mocno zarysowane charaktery postaci zbliżają jego książki do modelu współczesnej angielskiej literatury historyczno-przygodowej.Oparte na rzetelnej,choć reprezentującej ówczesny sposób interpretowania wiedzy historycznej,jego"Powieści piastowskie"zdobyły od razu wielką popularność.Ogółem wydania jego książek osiągnęły ok.5 mln egzemplarzy jeszcze za życia autora dzięki atrakcyjnej fabule i skrótowej narracji.Odtwarzające w zbeletryzowanej formie fakty historyczne książki te podkreślają rolę silnych osobowości w biegu dziejów i konfliktach politycznych.W latach 1950-1952 zlikwidował kancelarię adwokacką i zakończył karierę prawniczą poświęcając się wyłącznie pisarstwu.Mimo,że nie angażował się w żadną działalność polityczną,jego podpis znalazł się w budzących do dziś kontrowersje okolicznościach wśród nazwisk wielu krakowskich literatów pod zbiorową rezolucją ZLP w sprawie tzw.procesu krakowskiego w r.1953.W następnych latach ukazywały się kolejno:"Zdobycie Kołobrzegu"(1952 r.)"Wawelskie wzgórze"(1953 r.) i "Psie Pole"(1953 r.)w których szczególnie mocno zostały wyakcentowane zmagania z najeźdźcą niemieckim,np.w powieści"Psie pole"znajduje się ekspresyjny opis obrony Głogowa.Ugruntowały one wcześniejszą popularność i również miały bardzo wysokie nakłady.W latach 1955-1967 opublikował kolejne tomy trylogii o Aleksandrze Wielkim:"Olimpias"(1955 r.)"Parmenion"(1967 r.) i "Aleksander"(1967 r.)Cechujące się niemal filmową konstrukcją narracji fabularnej,na której tle pokazane są ożywiane namiętnościami główne postacie,powieści te spotkały się także z dużym zainteresowaniem,nie osiągnęły jednak ogromnego powodzenia cyklu piastowskiego.Autor przedstawił w nich jeszcze wyraźniej niż z innych książkach wizję historii nie jako procesu,lecz dzieła wybitnych jednostek.Podjęcie tematów związanych ze starożytnością i odkryciami archeologicznymi zaowocowało jednocześnie reportażami z podróży do Egiptu pod wspólnym tytułem Wyprawa pod Psametychem,opublikowanymi w tygodniku„Dookoła Świata”w roku 1957.W następnych częściach cyklu piastowskiego powiększał i rozszerzał panoramę panowania Piastów do czasów Władysława Łokietka.Były to powieści:"Wywołańcy"(1958 r.)"Rok tysięczny"(1961 r.wydane razem z opow."Obrona Niemczy"),"Przełom"(1964 r.)"Powrotna droga"(1971 r.)"Przekleństwo"(1973 r.)"Bracia"(1976 r.) i "Bezkrólewie"(1979 r.)Ostatnią książką z tej serii była napisana w 1984 r.powieść"Odnowiciel",dopełniająca chronologicznie tomy opublikowane jeszcze w latach 40.Poza cykl"Powieści piastowskich"wychodziły:"O Zawiszy Czarnym opowieść"(1958 r.)oraz"Warna 1444"(1971 r.)których akcja rozgrywa się w czasach Jagiellonów.W roku 1971 ukazał się także tomik zatytułowany"Myśli",zawierający zbiór aforyzmów.Zajmował się ponadto przekładami z literatury niemieckiej i angielskiej,przetłumaczył m.in."Stulecie detektywów"(1971 r.wraz z W.Kragen)oraz"Stulecie chirurgów"(1977 r.)J.Thorwalda,"Moje życie"I.Duncan(1974 r.) i "Trzecią Rzeszę w krzyżowym ogniu pytań"R.W.M.Kempnera(1975 r.)W roku 1986 ukazały się"Nowele zebrane".Obok wątków historycznych książka zawiera opowiadania,które można podzielić na trzy grupy tematyczne związane z życiem autora:wojska i wojny,sądu oraz myślistwa.Pod koniec życia zajął się również pisaniem wspomnień doprowadzonych do okresu okupacji hitlerowskiej,które jednak nie zostały wydane.Za działalność pisarską otrzymał nagrodę literacką m.Krakowa(1971 r.)oraz nagrodę I stopnia Ministra Kultury i Sztuki w dziedzinie literatury(1973 r.)Dwukrotnie nadano mu Złoty Krzyż Zasługi(1938 i 1956 r.)a w roku 1974 został odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.Zmarł w roku 1987.Został pochowany na Cmentarzu Salwatorskim w Krakowie.Po okresie wyraźnego spadku zainteresowania jego twórczością w latach 90 XX wieku,od roku 2000 zaczęły się pojawiać nowe wydania obejmujące "Powieści piastowskie" i trylogię antyczną,a później także seria audiobooków.Uchwałą Rady Miasta nazwano w roku 2002 jego imieniem jedną z ulic w Krakowie.
Twórczość
Cykl"Powieści piastowskie"
Piastowska seria powieści posiada fabułę,w którą wplecione zostały historyczne daty i miejsca związane z kształtowaniem się polskiej państwowości.Na kartach książek pojawiają się znane z historii Polski autentyczne postacie,których dzieje łączą się z losami postaci fikcyjnych.
  • "Dzikowy skarb"(1945 r.powieść historyczna,której akcja dzieje się w początkach panowania Mieszka I)
  • "Ojciec i syn"(1946 r.powieść,ukazująca konflikt pokoleń,między Bolesławem a jego ojcem Mieszkiem I)
  • "Rok tysięczny"(1961 r.książka opowiada o rządach Chrobrego,jego konflikcie z Odą i wojnach z Niemcami oraz o życiu św.Wojciecha,uzupełniona jest opowiadaniem"Obrona Niemczy",którego akcja rozgrywa się w 1015 roku,z tymi samymi bohaterami)
  • "Bracia"(1976 r.opowieść ukazuje rządy Mieszka II Lamberta,który w wyniku spisku braci został wplątany w ogromne kłopoty)
  • "Bezkrólewie"(1979 r.po śmierci Mieszka II rządy obejmuje impulsywny i srogi Bolesław,określany w historii Zapomnianym,wspiera go palatyn Michał Awdaniec)
  • "Odnowiciel"(1984 r.powieść,opowiadająca o odnowie wyludnionej i zniszczonej Polski przez Kazimierza I Odnowiciela i jego walkach z Masławem)
  • "Imiennik Śladem pradziada"(1949 r.opowieść tocząca się wnet po śmierci Kazimierza,opowiadająca o losach woja Domana w czasach Bolesława Szczodrego,łącznie z koronacją króla)
  • "Imiennik Miecz i pastorał"(1949 r.kontynuacja poprzedniej części;zaostrza się konflikt między królem Bolesławem a biskupem Stanisławem,który nie wie,że jest marionetką w rękach przebiegłego Sieciecha)
  • "Przekleństwo"(1973 r.Mieszko Bolesławowic powraca z wygnania.Możni zmęczeni rządami Sieciecha pragną ustanowić Mieszka księciem)
  • "Zdobycie Kołobrzegu"(1952 r.pierwsze lata panowania Bolesława Krzywoustego i jego dwie wyprawy na Pomorze,dalszy ciąg to"Psie Pole")
  • "Psie Pole"(1953 r.ciąg dalszy"Zdobycia Kołobrzegu",wojna z cesarzem Henrykiem V,obrona Głogowa i tytułowa bitwa;wszystkie wymienione wyżej powieści tworzą nieprzerwany ciąg omawiający panowanie wszystkich kolejnych polskich władców)
  • "Powrotna droga"(1971 r.panowanie Bolesława V Wstydliwego,ponad 100 lat po akcji poprzedniej powieści,najazd Tatarów i wyprawa na Jaćwingów)
  • "Wawelskie wzgórze"(1953 r.akcja rozgrywa się kilkadziesiąt lat po akcji poprzedniej powieści,czasy Władysława Łokietka i jego walki o koronę królewską oraz zwalczanie buntu krakowskiego,dalszy ciąg to"Wywołańcy")
  • "Wywołańcy"(1958 r.kontynuacja Wawelskiego wzgórza,dalsza część panowania Władysława Łokietka,następna część to Przełom)
  • "Przełom"(1964 r.kontynuacja dwóch poprzednich powieści,ostatnie lata panowania Władysława Łokietka aż do bitwy pod Płowcami)
Powieści o czasach Jagiellonów

  • "O Zawiszy Czarnym opowieść"(1958 r.)
  • "Warna 1444"(1971 r.)

Trylogia o Aleksandrze Wielkim

  • "Olimpias"(1955 r.)
  • "Parmenion"(1967 r.)
  • "Aleksander"(1967 r.)

Nowele

  • "Wilczy los","Cmentarz","Są i tacy","Przygody sędziego"(1958 r.w tomie:"W polu i w kniei",autorzy:K.Bunsch,B.Hamera,J.Meissner,E.Paukszta,M.Sadzewicz)
  • "Nowele zebrane"(1986 r.)

Opowiadania dla dzieci i młodzieży

  • "Żałosne przygody rycerza de Kalw"(1957 r.opowieści oparte na fragmentach książki"Psie Pole")

Zbiór aforyzmów

  • "Myśli"(1971 r.)

Przekłady

  • Jürgen Thorwald,"Stulecie detektywów"(1971 r.wraz z W.Kragen)
  • Isadora Duncan,"Moje życie"(1974 r.)
  • Robert M.W.Kempner,"Trzecia Rzesza w krzyżowym ogniu pytań"(1975 r.)
  • Jürgen Thorwald,"Stulecie chirurgów"(1977 r.)

Ignacy Posadzy

TChr,(ur.17 lutego 1898 w Szadłowicach,zm.17 stycznia 1984 w Puszczykowie)polski duchowny katolicki,Sługa Boży Kościoła katolickiego.
Życiorys
W 1905 r.wziął udział w strajku dzieci,skierowanym przeciwko wprowadzeniu jęz.niemieckiego na lekcjach religii w szkole w Szadłowicach.Od 1908 r.uczęszczał do Gimnazjum im.Jana Kasprowicza w Inowrocławiu.Po maturze, w 1917 r.wstąpił do Arcybiskupiego Seminarium Duchownego w Poznaniu.Ze względu na I wojnę światową studia kontynuował w Münster i Fuldzie,a po jej zakończeniu w Gnieźnie i Poznaniu.W Niemczech po raz pierwszy zetknął się z problemem polskiej emigracji,a w sposób szczególny z problemami robotników sezonowych z zaboru rosyjskiego.Postanowił,że kiedy będzie kapłanem,poświęci swój wolny czas rodakom na obcej ziemi.19 lutego 1921 w katedrze gnieźnieńskiej,z rąk biskupa Wilhelma Kloske przyjął święcenia kapłańskie.Po święceniach był wikariuszem w poznańskim kościele farnym,a później prefektem w Państwowym Seminarium Nauczycielskim w Poznaniu.W tym czasie był również współredaktorem miesięcznika"Biblioteka Kaznodziejska"oraz"Wiadomości dla Duchowieństwa".
Życie zakonne
W 1929 r.z ramienia prymasa Polski,kard.Augusta Hlonda,odbył podróż do Brazylii,Urugwaju i Argentyny,w celu poznania warunków życia polskich emigrantów.W 1932 r.kard.Hlond powierzył ks.Posadzemu zorganizowanie nowego,męskiego zgromadzenia zakonnego Towarzystwa Chrystusowego dla Wychodźców(obecnie Zgromadzenie to nosi nazwę:Towarzystwo Chrystusowe dla Polonii Zagranicznej).W ten sposób ks.Ignacy Posadzy stał się pierwszym nowicjuszem tegoż Zgromadzenia,a po złożeniu ślubów zakonnych w 1933 r.został mianowany przełożonym generalnym.Urząd ten pełnił do 1968 r.Pamiętając o sugestii kard.Augusta Hlonda,w 1959 r.założył w Morasku pod Poznaniem żeńskie zgromadzenie zakonne Siostry Misjonarki Chrystusa Króla.Ks.Ignacy Posadzy zmarł 17 stycznia 1984 w Puszczykowie pod Poznaniem.Został pochowany na poznańskim cmentarzu na Miłostowie,w kwaterze chrystusowców.
Proces beatyfikacyjny

  • 16 czerwca 1999 Pismo Przełożonego Generalnego Towarzystwa Chrystusowego,skierowane do Arcybiskupa Poznańskiego,w sprawie rozpoczęcia procedury kanonizacyjnej o.Ignacego Posadzego TChr
  • 23 maja 2000 Nihil obstat Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych
  • 17 stycznia 2001 Uroczyste rozpoczęcie procesu w archikatedrze poznańskiej
  • 22 lutego 2001 Przesłuchanie pierwszego świadka
  • 10 maja 2005 Nominacja nowego postulatora ks.B.Kozioła TChr
  • 19 września 2005 Śmierć jednego z sędziów procesu ks.E.Nawrota
  • 30 marca 2006 Nominacja nowego notariusza ks.A.Orczykowskiego TChr
  • 12-13 stycznia 2007 Ekshumacja i rekognicja doczesnych szczątków Sługi Bożego,przeniesione i złożone w kaplicy Domu Głównego
  • 20 stycznia 2007 Translacja
  • 18 kwietnia 2007 Sesja podczas której przesłuchano ostatniego świadka
  • 6 maja 2009 Zakończenie diecezjalnego etapu procesu beatyfikacyjnego
  • 19 czerwca 2009 Złożenie dokumentacji w Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych w Rzymie
  • 1 lipca 2009 Zatwierdzenie postulatora rzymskiego(ks.Tomasza Porzyckiego SChr)przez Kongregację Spraw Kanonizacyjnych
  • 22 sierpnia 2009 Nominacja ks.B.Kozioła SChr na wicepostulatora w procesie
  • 3 września 2009 Dekret Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych,zezwalający na otwarcie procesu na etapie rzymskim
  • 23 listopada 2009 Otwarcie akt procesowych w Rzymie i skierowanie ich do oprawy i formalnego sprawdzenia,w celu wydania dekretu"de validitate"
  • 7 lipca 2011 Dekret Kongregacji Spraw Kanonizacyjnych o ważności akt dochodzenia diecezjalnego
  • 1 października 2014 Rezygnacja ks.T.Porzyckiego SChr z funkcji postulatora
  • 10 kwietnia 2015 Dekret nominacyjny ks.R.Głowackiego,przełożonego generalnego Towarzystwa Chrystusowego dla ks.B.Kozioła SChr na postulatora w procesie na etapie rzymskim
  • 29 maja 2015 Zatwierdzenie ks.B.Kozioła SChr przez Kongregację Spraw Kanonizacyjnych postulatorem rzymskim

Katarzyna Kobro

Ur.26 stycznia 1898 w Moskwie,zm.21 lutego 1951 w Łodzi polska rzeźbiarka awangardowa pochodzenia niemiecko-rosyjskiego.
Biogram
Urodziła się w Moskwie,z matki Eugenii Rozanow i ojca Mikołaja von Kobro.Była żoną awangardowego artysty Władysława Strzemińskiego.Jej jedynym dzieckiem była Nika Strzemińska(zm.w 2001 r.)lekarz psychiatra i pisarka,propagatorka sztuki swoich rodziców.Katarzyna Kobro przyjaźniła się z Julianem Przybosiem i Janem Brzękowskim.Współtworzyła grupy"Blok","Praesens" i "a.r."(czyli"awangarda rzeczywista"lub"artyści rewolucji").Zrewolucjonizowała myślenie o rzeźbie.Odeszła od pojmowania rzeźby jako bryły.Pod wpływem konstruktywizmu odrzuciła indywidualizm,subiektywizm i ekspresjonizm sztuki,w ich miejsce postulowała bezwzględny obiektywizm formy,podstawowym jej celem była budowa abstrakcyjnego dzieła sztuki,opartego na uniwersalnych i obiektywnych prawach,odkrywanych na drodze eksperymentu i analizy.Punktem wyjścia koncepcji rzeźby Katarzyny Kobro jest abstrakcyjne pojęcie nieskończonej przestrzeni.Przestrzeń tak pojęta jest jednorodna i nie posiada żadnych szczególnych miejsc,żadnego punktu odniesienia(np.w rodzaju środka układu współrzędnych).Stąd Kobro dążyła w swoich pracach do takiego zorganizowania przestrzeni,aby nie było w niej podziału na przestrzeń zamkniętą w bryle i otoczenie,ale by dzieło współistniało z przestrzenią,pozwalając jej przenikać się.Równocześnie z koncepcji jednorodności przestrzeni wynika likwidacja centrum kompozycyjnego,tak by każdy punkt rzeźby był jednakowo ważny.W 2009 roku Teatr Telewizji zrealizował sztukę o tytule"Powidoki"w reż.Macieja Wojtyszki,w której pokazano życie prywatne Katarzyny Kobro i Władysława Strzemińskiego.Została pochowana w Łodzi w części prawosławnej Cmentarza Doły.Większość jej dzieł znajduje się w Muzeum Sztuki w Łodzi.Od 2001 roku przyznawana jest nagroda jej imienia.
Książki o Katarzynie Kobro

  • Nika Strzemińska,"Katarzyna Kobro",Warszawa:Wydawnictwo Naukowe Scholar,1999 r.ISBN 8387367575;wyd.II,2004 r.ISBN 8373830421
  • Marzena Bomanowska,"7 rozmów o Katarzynie Kobro",Łódź:Muzeum Sztuki,2011 r.ISBN 9788387937973

Alojzy Liguda

SVD(ur.23 stycznia 1898 w Winowie,zm.8/9 grudnia 1942 w KL Dachau)polski duchowny katolicki,błogosławiony Kościoła katolickiego.
Biografia
Syn Wojciecha i Rozalii;miał sześcioro rodzeństwa.Ukończywszy Niższe Seminarium Misyjne św.Krzyża w Nysie-Górnej Wsi,wstąpił do nowicjatu Zgromadzenia Słowa Bożego w Międzynarodowym Seminarium Misyjnym św.Gabriela pod Wiedniem.Po odbyciu nowicjatu złożył śluby wieczyste(wrzesień 1926 r.),a następnie przyjął święcenia kapłańskie 26 maja 1927.W latach 1930-1936 studiował filologię polską na Uniwersytecie Poznańskim(w Poznaniu).Następnie został skierowany do Domu Prowincji Polskiej werbistów w Górnej Grupie,gdzie w czerwcu 1939 r.objął funkcję rektora.Pełnił też funkcję admonitora w radzie prowincjalnej.Po wybuchu II wojny światowej dom św.Józefa 29 października 1939 został zamieniony na obóz.W lutym 1940 r.wszyscy internowani tam duchowni zostali wywiezieni do obozu przejściowego Neufahrwasser,a stamtąd do niemieckiego obozu koncentracyjnego Stutthof,kolejno trafił do Sachsenhausen,a 14 grudnia 1940 został zarejestrowany w ostatnim miejscu Dachau,jako numer 22604.Według naocznego świadka,zamieszkałego w USA ks.Bernarda Goebela,zginął zamęczony w trakcie barbarzyńskich eksperymentów pseudomedycznych(badano zachowanie skóry ludzkiej w lodowatej wodzie,w czasie okrutnych eksperymentów, często zdzierano skórę z żyjących ofiar),a zwłoki spalono w krematorium w Dachau 12 grudnia 1942.W rodzinnej miejscowości,ulicę przy której stoi dom w którym się urodził nazwano jego imieniem.Został beatyfikowany przez Jana Pawła II 13 czerwca 1999 roku jako jeden ze 108 polskich męczenników II wojny światowej.

Pałac Sztuki w Krakowie

Gmach Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych w Krakowie przy Placu Szczepańskim 4.Budowla została wzniesiona w latach 1898-1901.Secesyjny gmach zaprojektował architekt Franciszek Mączyński,wzorując się na słynnym pawilonie wystawowym Secesji w Wiedniu.W dekoracji Pałacu Sztuki brali udział najwybitniejsi artyści krakowscy.Efektowny fryz,ukazujący zmienność losów artysty,zaprojektował Jacek Malczewski.Antoni Madeyski,Konstanty Laszczka i Teodor Rygier wykonali popiersia mistrzów szczególnie zasłużonych dla sztuki polskiej.Fasadę pałacu zdobi portyk kolumnowy,zwieńczony figurą Apollina w słonecznej aureoli.Dach budynku jest blaszany,częściowo przeszklony.Od Placu Szczepańskiego znajduje się popiersie Jana Matejki dłuta Antoniego Madeyskiego,odpowiada mu od strony Plant popiersie Stanisława Wyspiańskiego dłuta Anny Reynoch.Ściany zdobią pilastry,spłaszczone łuki okien oraz przede wszystkim wejściowy portyk z dwoma kolumnami.Gmach pełni funkcję galerii sztuki.Z inicjatywy członków Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych i reprezentantów Rotary Club,odbywają się tam prezentacje polskiej sztuki współczesnej,jak i wystawy artystów zagranicznych.W gmachu organizowane są również aukcje dzieł sztuki.
Oddziały

  • Dworek Jana Matejki w Krzesławicach(Kraków)
  • Muzeum Rodu Estreicherów,Strat Kultury i Rewindykacji w Krakowie

Pomnik Adama Mickiewicza w Warszawie

Neoklasycystyczny monument Adama Mickiewicza znajdujący się na Krakowskim Przedmieściu w Warszawie.Pomnik zaprojektowany przez Cypriana Godebskiego został odsłonięty 24 grudnia 1898.
Historia
Pomnik Adama Mickiewicza w Warszawie wzniesiony został na placu powstałym z wyburzenia budynków na terenie dawnej jurydyki Dziekanka,w miejscu fontanny przeniesionej na plac Bankowy.Sam pomnik,dłuta Cypriana Godebskiego,został wkomponowany w otoczenie przez Józefa Piusa Dziekońskiego i Władysława Marconiego.Posąg o wysokości 4,5 metra został odlany we Włoszech.Kolumna i cokół pomnika zostały wykonane z granitu pochodzącego z kamieniołomów w Baveno w Piemoncie.W Warszawie zastosowano obydwie odmiany granitu baweńskiego:różową o budowie ziarnistej oraz szarą.W oprawie architektonicznej monumentu zwraca uwagę stopniowane barw:od ciemnoszarych schodów wykonanych z granitu z Gniewania na Podolu,poprzez taras i cokół z granitu z Bovano aż po jasnoszarą odmianę tego granitu w kolumnie.Zaprojektowane przez Zenona Chrzanowskiego kunsztowne ogrodzenie pomnika w postaci kutej w żelazie kraty z motywami roślinnymi zostało wykonane w warszawskiej firmie Zielezińskiego.W narożnikach ogrodzenia ustawiono osiem dwuramiennych latarń.Monument został odsłonięty 24 grudnia 1898 roku w 100 rocznicę urodzin poety.W październiku 1916 r.nazwę Skwer Konstantynowski,na którym znajdował się monument,zmieniono na Skwer Adama Mickiewicza.W 1942 r.pomnik został zdemontowany przez Niemców i wywieziony do Rzeszy,gdzie po wojnie w Hamburgu polska misja wojskowa odnalazła m.in.głowę i fragment torsu.Kopię odlewu wykonał Jan Szczepkowski,odtworzono także cokół i ogrodzenie.Był to trzeci odbudowany pomnik warszawski.Monument został odsłonięty ponownie 28 stycznia 1950 przez Bolesława Bieruta na zamknięcie jubileuszowego Roku Mickiewiczowskiego.Jednak jego otoczenie nie zostało wtedy jeszcze do końca odtworzone.Żeliwne znicze wokół pomnika powróciły do Polski dopiero w latach 80 XX wieku i wtedy to wróciły na swoje miejsce.30 stycznia 1968 pod pomnikiem miała miejsce manifestacja studencka przeciwko zdjęciu(na żądanie ambasady ZSRR)z afisza Teatru Narodowego w Warszawie Dziadów.
Pozostałe informacje
W Warszawie znajduje się także drugi monument Adama Mickiewicza.Jego autorem jest Stanisław Horno-Popławski,a pomnik został odsłonięty w 1955 r.przy wejściu głównym do Pałacu Kultury i Nauki.